Vervuilende cruiseschepen

Vervuilende cruiseschepen — Cruisetoerisme wordt steeds populairder. In tien jaar tijd is het aantal passagiers dat kiest voor de all-inclusive vakantie op een luxe schip ruim verdubbeld. Dat is rampzalig voor het klimaat, want cruisetoerisme is de meest vervuilende vorm van vakantie. De uitstoot van één schip dat de haven uitvaart, staat gelijk aan de uitstoot van 84.000 auto's. Wat maakt deze reizen zo aantrekkelijk? En wat houdt ons tegen om deze vervuiling aan te pakken? Brengen innovaties de oplossing of kunnen cruisevakanties aan de ketting worden gelegd? — Heerlijk een vakantiereisje boeken op een cruiseschip. Ben je het van plan? Dan ben je niet de enige, want cruisevakanties zijn booming. Bij cruise maatschappijen is het op dit moment letterlijk feest, want de omzet groeit elk jaar met zo'n 20%. Ik begrijp het wel een beetje. Ik ben van de generatie Love Boat. Het is een soort bijna hemels paradijselijke sfeer waarin je terecht komt. Alles voor je geregeld, heel exclusief. Vroeger voor de happy few. Inmiddels wat ben je kwijt voor een cruise? We hebben hier reclames gezien voor €800 voor een week en dan heb je een... ...van de modernste schepen. Ja, je hebt gewoon een heel aantrekkelijk product voor een hele aantrekkelijke prijs. Dus zie daar maar eens je vingers van af te houden als de reclames je om de om... - Om de oren vliegen. - Om de oren vliegen. Maar die cruisevakantie heeft ook een hele smerige kant. Een gemiddelde cruisereis met reis naar de vertrekhaven heeft een voetafdruk die twee keer zo groot als een gemiddelde vliegreis, zes keer zoveel als een autovakantie naar het buitenland. Per Nederlander stoten we op jaarbasis gemiddeld zo'n negen ton CO2 uit. Ja, en die willen we dan eigenlijk gehalveerd hebben. - Willen we gehalveerd hebben. over een jaar of zeven. - Wat doet zo'n weekje? Nou, Die doet er eigenlijk twee ton bovenop. In één week? - Ja, ja. Ziedaar het probleem. Boek je een reisje op een cruiseschip, dan kies je dus voor de meest vervuilende vorm van vakantie. De belangrijkste oorzaak is de brandstof waar het cruiseschip op vaart. Stookolie. Het is een goedkoop, stroperig product van aardolie waar benzine, diesel en kerosine al uit zijn gedestilleerd. Eigenlijk is stookolie een afvalproduct. Bij verbranding komt er veel giftige zwavelgas vrij, maar ook CO2 en dat is een broeikasgas dat op de wereldzeeën wordt uitgeblazen en verantwoordelijk is voor de opwarming van de aarde. Meert een cruiseschip aan in het centrum van de stad, dan ligt er eigenlijk een kleine vervuilende fabriek, waarvan de motoren ook meestal blijven doordraaien om het schip te voorzien van de enorme elektriciteitsbehoefte aan boord. En vertrekt het schip, dan is het vergelijkbaar met de uitstoot van 84.000 auto's. Zo'n cruiseschip is dus een mega vervuiler, maar het is ook een mega verdienen voor de stad. De gemeente Rotterdam zou er jaarlijks zelfs € 1 miljoen aan verdienen. Flauwekul, stelt econoom Bauke Visser. Het levert veel op, maar dat is voor de rederij. Niet voor de stad? - Niet voor de stad. Nee. En dat komt omdat het winstmodel, het verdienmodel van een cruiseschip, er op gericht is om zoveel mogelijk geld te verdienen aan boord. Er zijn zeker mensen die van boord gaan zijn. Zeker mensen die de brug over lopen en de stad in gaan. Zullen ook echt mensen zijn die wel koffie met appelgebak gaan eten. Of Dat is toch goed nieuws voor de stad. Dat levert ook wel wat op. Maar als je dus gewoon gaat berekenen wat blijft hier in de stad? Wat komt eruit? Daar komt iets uit van een orde van grootte tussen de €50.000 en €70.000. Dat is wel een contrast met die miljoen. - Een enorm contrast. Maar dan zijn we er nog niet. Je hebt natuurlijk ook nog de schade die veroorzaakt wordt door de uitstoot. Ik heb een berekening gemaakt en dan blijkt dat de schade die veroorzaakt is, eigenlijk net zo groot is om en nabij als de... ...als de netto bijdrage die de cruise levert. Dan blijft er eigenlijk helemaal niks meer aan winst over. De stad heeft er niks aan? -Niets. Dus die euro's die de gemeente verdient aan zo'n cruiseschip gaan letterlijk op in vieze rook. Daar maakt niet iedereen zich druk om. De aantrekkingskracht is dat we gewoon heerlijk kunnen relaxen op zo'n schip en toch elke dag in een andere plaats terechtkomen en daar heel veel mooie dingen kunnen zien. Luxe restaurants. Oké, maar ook een hamburgertent. En er zijn ook wel zorgen dat dit soort cruiseschepen wat voor effect dat heeft op het klimaat en het milieu. Is dat iets wat bij jullie speelt? -Nee, nee nee. Natuurlijk speelt dat. Dat speelt altijd. Maar we kunnen ons dit zelf. - We hebben hard gewerkt ons leven lang. En we gaan nu genieten. Deze zegt dat hij groen vaart. Groen vaart? Zeggen ze ook hoe ze dat doen? - Dat weet ik niet. Groen varen. Hmmm. Het is tijd om eens een kijkje aan boord te nemen. Maar dat willen de cruise maatschappij niet. Dus moeten we het doen met hun filmpjes. En eerlijk is eerlijk, je kijkt je ogen uit. Het waterpark op zee, zeven zwembaden en 4000 of 5000 passagiers zoiets. Je hoeft dat schip gewoon niet meer af eigenlijk. - Er zit een ijsbaan op. Indoor sky diving. - Wow. Een kartbaan op een cruiseschip? Maar dat is toch helemaal niet fijn? Dan zit je, als je daar aan het zonnen bent... ...komt iemand langs scheuren. Dit gaat over het ultieme relaxen, de ultieme ontspanning. Alles binnen handbereik wat je maar wil. Wil je Chinees? Wil je Japans? Wil je Koreaans eten? Alles is er. Maar, zeggen ze in zo'n filmpje eigenlijk iets over duurzaamheid? Dus ze stellen zichzelf die vraag wel. Het gaat dus over LNG, vloeibaar gas. Ja, schepen die varen op vloeibaar gas zouden volgens de cruisemaatschappijen dus een stuk schoner zijn. Maar klopt dat wel? Eén ding valt niet te ontkennen een cruise vakantie is een smerige vorm van vakantie vieren. Hoe kunnen we de opmars van cruisevakanties dan afremmen? Reisbureaus spelen daarbij natuurlijk een sleutelrol. Als zij minder cruisevakanties in de aanbieding doen, dan zullen er minder van die vervuilende reizen worden verkocht. De ANVR vertegenwoordigt alle grote reisorganisaties. Ik denk ook dat de manier waarop we het nu doen, dat dat niet houdbaar is voor de toekomst. Nou, we kunnen volgens mij vaststellen dat niets zo vervuilend is als het over vakantievieren gaat. als een cruise? Nee, dat hoeft ook niet. We lopen er ook niet voor weg. Het eerlijke antwoord is ja, dat is zo. Drie dagen cruisen, dan hoef je één. Daar staat gelijk aan een jaar lang geen vlees eten. Vandaar dat we ook nu druk bezig zijn as we speak om een nieuwe ambitie. En die, die moet echt wat mij betreft heel ambitieus zijn. Dat mag best schuren. - Ja. Hoe ambitieus is die? Een van de dingen zou kunnen zijn dat wij dan ook het lef hebben en zo ver zijn en transparant zijn richting consumenten, om ook bijvoorbeeld de CO2 uitstoot in beeld te vermelden. Van deze reis kost weet ik veel 500 en - Ja En deze rondreis en levert zoveel CO2 op. - Hoe ver wil je daar dan in gaan? Nou ja, - Twee ton CO2 voor een week. Ik roep al jaren dat alle vormen van vervoer, alle milieueffecten die te maken hebben met vervoer, ook vakanties, ook cruises. Ook vliegvakantie, ja, die moeten. Daar moeten de kosten van in de prijs van de productie. Oké, we maken hem even concreet. Cruise vakantie week €600. Middellandse Zee, Scandinavië € 600 voor een week. Plus....Zo zie je dat dan voor je. Ik probeer het even bij jou te checken. Ja, twee ton CO2 uitstoot. - Is X. Nee, dat is niet X. Kun je gewoon uitrekenen. Een ton CO2 uitstoot kost nu € 100. Ja, maar het moet wel een beetje pijn doen. Het moet wel een prikkel geven aan die consument om uiteindelijk nog bewuster te maken van het feit. Ik wil gewoon graag die cruise vakantie maken. Kost me x procent meer vanwege de CO2 uitstoot, maar dat is het me waard. Oké. Dat moet eigenlijk de de de overweging zijn. En hoeveel is x procent dan een beetje pijn? Wat is een beetje pijn? Het gaat om een faire berekening van milieueffecten in de prijs, Al zou het.... Al zou het € 100zijn op die € 600, dan nog moeten we dat doen. Dit interview vond plaats in november 2023. En helaas, de prijs van CO2 uitstoot wordt nog steeds niet in advertenties vermeld. De ANVR moedigde leden wel aan om dat te gaan doen. En ook wordt de klimaatschade van de vakantie niet doorberekend in de prijs.