Het ontstaan en de inrichting van Nederland

Kleine nederzettingen rondom de kerk — Als de Romeinen rond het jaar 400 na Christus uit ons land vertrekken, verdwijnen ook de Romeinse steden. Op de ruïnes en elders in ons land ontstaan nieuwe kleine christelijke nederzettingen met als middelpunt de Romaanse kerk. — Als de Romeinen rond het jaar 400 na Christus uit ons land vertrekken dan verdwijnen ook de Romeinse steden. Nijmegen wordt veroverd door Germaanse stammen, nadat een groot gedeelte in vlammen is opgegaan. En ook Voorburg komt er niet zo goed vanaf. Ziektes en veroveringen brengen ook deze stad ten val. Het aantal inwoners op de Nederlandse Delta loopt sterk terug. Langs de rivieren ontstaan kleine nederzettingen waar op ambachtelijke manier producten worden gemaakt en goederen worden verhandeld. Middelpunt van deze nederzettingen wordt tijdens de opkomst van het christendom bepaald door kerken die in de romaanse stijl worden gebouwd. Die stijl is vooral te herkennen aan deze kleine boogvensters in het schip van deze kerk in Oosterbeek. Dit is dan ook een van de oudste kerken van Nederland. In de zevende eeuw begint de bevolking weer te groeien en er ontstaan nieuwe handelsnederzettingen. Voor een deel op plaatsen waar de Romeinen ook al hun dorpen en steden hadden. Plaatsen die aan belangrijke verbindingen zoals rivieren en wegen liggen. Op die manier kan men handel drijven met elkaar en met de steden in de rest van Europa. Vooral als je daarbij op een splitsing van twee grote rivieren ligt zoals Dorestad hier. Deze stad, nu Wijk bij Duurstede genaamd, is tot het midden van de 9e eeuw een van de belangrijkste internationale handelssteden van Noordwest-Europa. Langs de rand van de rivier ligt dan een lint van aanlegsteigers gebouwd op zo'n 200.000 houten palen met daarachter handwerkhuizen en boerderijen. In de bloeitijd wonen hier zo'n tienduizend mensen. Voornamelijk in houten huizen dus daar is niet zoveel meer van over. Halverwege de negende eeuw wordt de stad door de Vikingen verwoest, inclusief het kasteel wat er toen stond. In de dertiende eeuw wordt op diezelfde plek een nieuw kasteel gebouwd. Dat staat er gelukkig nog wel.