Bergen van de toekomst

Hoe bewegingen van de aardplaten het landschap vormen — Hoe het landschap om ons heen is gevormd kunnen we zien aan bergen en heuvels, maar geologen bieden ons nu ook een blik in de verre toekomst. Zo ontstaat er een nieuw gebergte in Zuid-Azië dat hoger zal worden dan de Himalaya. Dit Somalaya-gebergte zal zich in de komende 200 miljoen jaar gaan vormen. — Bewegingen van aardplaten in het verleden hebben de huidige gebergtes gevormd. Geologen van de Universiteit Utrecht bieden ons nu een blik in de verre toekomst. Dit is de Somalaya, het grootste gebergte dat je nooit zal zien. Want de Somalaya gaat in de komende 200 miljoen jaar pas vormen. Laten we eerst teruggaan in de tijd. De aarde zoals we die vandaag de dag kennen, zag er in het geologische verleden heel anders uit. Miljoenen jaren geleden viel het supercontinent Pangea uiteen in verschillende tektonische aardplaten. Deze platen begonnen langs plaatgrenzen te bewegen. Langs ‘subductiezones’ schuift de ene aardplaat onder de andere. De bovenste plaat wordt daardoor langzaam samengedrukt en de korst van de onderste plaat wordt afgeschraapt. Hierdoor ontstaan bergketens, zoals de Alpen en de Himalaya. Het is een proces zonder einde. Met behulp van gegevens van de huidige gebergtegordels hebben de Utrechtse geologen nu via enkele ‘regels’ voorspeld hoe het subductieproces de oceanen en continenten tot gebergtes vervormt. Ze hebben deze regels toegepast op een model van toekomstige continentale beweging om te voorspellen hoe de huidige geografie zal veranderen in gebergtegordels in een verre toekomst. Zo gaat Somalië zich losmaken van Afrika en zal door de botsing met India het nieuwe Somalaya gebergte ontstaan. Met de regels voor gebergtevorming, kunnen we de opbouw van de huidige aardkorst beter begrijpen. Dit is bijvoorbeeld belangrijk in de zoektocht naar grondstoffen.