Thema · Groep 1 tot en met 8
Kinderboekenweek 2026: Spot aan! Optreden, voorlezen en boeken maken
De Kinderboekenweek loopt dit jaar van 30 september tot en met 11 oktober. Het thema is Spot aan!: de planken op, met toneel, cabaret, dansen en zingen. Het prentenboek is Herrie in de tent van Harmen van Straaten.
Daarom begint deze pagina bij optreden: hoe je omgaat met zenuwen, en hoe je een gedicht zo voordraagt dat de klas echt luistert. Daarna volgen voorlezen voor de kleuters, hoe een boek gemaakt wordt, zelf schrijven, en een blok voor de kinderen voor wie lezen zwaar werk is.
Bij elke video staat voor welke groep hij bedoeld is en hoe lang hij duurt.
Spot aan: optreden zonder zenuwen
Wie optreedt, is zenuwachtig. Dat hoort erbij, en precies dat is wat kinderen vaak niet weten. Deze video's geven concrete dingen die je kunt doen, van de eerste zin uit je hoofd kennen tot je zenuwen letterlijk van je af schudden. De eerste is een korte opening voor de hele week.
Waarom is de Kinderboekenweek bedacht?
Nog geen minuut over waarom de Kinderboekenweek bestaat: sinds 1955, om zoveel mogelijk kinderen enthousiast te maken voor lezen. Met het geschenk, het gedicht en de Gouden Griffel erbij.
Video55 secAlle groepen, als opening van de week
Help! Ik ben zenuwachtig, wat nu?
Drie minuten met tips van musicalcoaches: ken je tekst helemaal, zorg dat je je eerste zin paraat hebt, en weet dat negen van de tien echte acteurs ook zenuwachtig zijn. Gemaakt voor de eindmusical, maar het werkt voor elk optreden.
Video3 minGroep 5 tot en met 8, vlak voor een optredenKant-en-klare les5 vragen (3 open, 2 meerkeuze) · lesideeën vooraf en achteraf · ongeveer 15 min · Groep 5 tot en met 8Tips tegen zenuwen van musicalcoaches, met vragen die de klas voorbereiden op een eigen optreden.
ReChill
Zeven minuten waarin de klas meteen meedoet: armen en benen losschudden, rustig ademen met de ogen dicht en een bibberversje om de laatste zenuwen weg te krijgen. Uitgelegd aan de hand van een spreekbeurt.
Video7 minGroep 3 tot en met 8, samen doen voor het optreden
Hoe draag je een gedicht voor?
Stadsdichter Jesse Laporte geeft drie aanwijzingen in drie minuten: eerst een stilte laten vallen, rustig praten omdat het publiek je maar één keer hoort, en afsluiten met dank je wel zodat iedereen weet dat het klaar is.
Video3 minGroep 6 tot en met 8, vóór een voordrachtKant-en-klare les4 vragen (2 open, 2 meerkeuze) · lesideeën vooraf en achteraf · ongeveer 20 min · Groep 6 tot en met 8Drie aanwijzingen van een stadsdichter: een stilte vooraf, rustig praten en duidelijk afsluiten.
Lang leve musical!
Een musical bestaat uit zingen, dansen en gesproken tekst. Meester Willem legt het verschil met een opera uit en oefent met een klas een stukje uit The Lion King, inclusief hoe je een personage laat praten. Bijna vijf minuten, en de klas kan meteen meedoen.
Video5 minGroep 5 tot en met 8, samen meedoen
Villa Victoria | Acteren in een musical
Actrice Dominique uit de musical Mamma Mia leert kinderen hoe je je stem en gezicht opwarmt en hoe je een personage speelt: hoe loopt hij, is hij verlegen of stoer? Het acteerdeel begint na ruim vier minuten.
Video15 minvanaf 4:10Groep 5 tot en met 8, als je zelf een stukje gaat spelen
Werkvormen bij dit onderdeel
Zonder werkblad, zonder scherm. Handig bij de korte filmpjes en bij de onderbouw, waar geschreven vragen nog niet werken.
- Eén zin, vijf gevoelens10 minuten · klassikaal · kaartjes met gevoelens (blij, boos, bang, verdrietig, verveeld)
- De stilte vooraf15 minuten · tweetallen · een kort gedicht of versje per tweetal
- Schudden en ademen5 minuten · klassikaal · ruimte om te staan
Hoe je ze uitvoert staat erbij met een gratis account.
Voorlezen en de eerste letters
In de onderbouw begint lezen bij luisteren. Deze video's gaan over voorlezen, over de letters waar het mee begint en over durven optreden, allemaal zonder dat een kind zelf iets hoeft te lezen.
Pino gaat voorlezen
Niemand heeft tijd om voor te lezen, dus doet Pino het zelf, uit een boek zonder letters. Aart vindt dat dat niet kan. Ruim drie minuten, en een mooie aanleiding voor de vraag of je een prentenboek kunt voorlezen.
Video4 minGroep 1 en 2, klassikaal
Boeke Legger is voorleeskampioen
Voorleeskampioen Boeke Legger geeft twee tips: draai een prentenboek af en toe om zodat iedereen het plaatje ziet, en doe stemmetjes en geluiden bij een boek zonder plaatjes. Twee minuten, met een grapje aan het eind.
Video2 minGroep 1 tot en met 4, voor wie zelf gaat voorlezen
Een les over het alfabet
Woezel en Pip krijgen les over de zesentwintig letters, met het alfabetliedje erbij. Vier minuten, en bruikbaar in de aanloop naar groep 3.
Video4 minGroep 1 en 2
Koekeloere | Rap naar het podium
Moffel oefent de hele dag rappen. Als de zanger op het concert zijn stem kwijt is, mag Moffel het podium op. Een kwartier, met tussendoor uitleg over samen muziek maken en wat een dirigent doet.
Video15 minGroep 1 en 2, hele aflevering
Werkvormen bij dit onderdeel
Zonder werkblad, zonder scherm. Handig bij de korte filmpjes en bij de onderbouw, waar geschreven vragen nog niet werken.
- Voorlezen zonder letters10 minuten · kring · een prentenboek zonder of met weinig tekst
- Letterbingo met namen10 minuten · klassikaal · bingokaartjes met een paar letters, letterkaarten om te trekken
- Klein podium10 minuten · kring · niets nodig
Hoe je ze uitvoert staat erbij met een gratis account.
Hoe komt een boek tot stand?
Een boek is voor de meeste kinderen iets wat er gewoon is. Dat iemand het bedacht en getekend heeft, en dat een bibliotheekboek anders in elkaar zit dan een boek dat je koopt, is een verrassing die goed werkt.
Het Klokhuis
Harmen van Straaten maakte het prentenboek van dit jaar. In deze Klokhuis laat hij zien waar hij zijn ideeën vandaan haalt, hoe hij met waterverf tekent en welk trucje hij van Rembrandt heeft geleend: de belangrijkste figuren in het licht zetten. De aflevering is uit 2013, maar zijn manier van werken is dezelfde.
Video15 minGroep 5 tot en met 8, hele afleveringKant-en-klare les5 vragen (3 open, 2 meerkeuze) · lesideeën vooraf en achteraf · ongeveer 30 min · Groep 5 tot en met 8Hoe de schrijver en tekenaar van Herrie in de tent aan zijn ideeën komt, en welk trucje hij van Rembrandt leende.
Hoe worden bibliotheekboeken gemaakt?
Ruim drie minuten over waarom bibliotheekboeken steviger moeten zijn dan gewone, en wat daarvoor gedaan wordt: kaft eraf, rug verstevigen, plastic laagje, chip erin. Twee miljoen per jaar, dus het is echt een fabriek.
Video3 minGroep 6 tot en met 8Kant-en-klare les4 vragen (2 open, 2 meerkeuze) · lesideeën vooraf en achteraf · ongeveer 20 min · Groep 6 tot en met 8Van zachte kaft naar stevig bibliotheekboek: slopen, verstevigen en weer in elkaar zetten.
Zelf papier maken
Van oud papier zelf nieuw papier maken: scheuren, weken, mixen, zeven en drogen. Drie minuten, en een van de weinige dingen uit dit thema die je meteen zelf kunt doen. Je hebt er wel een mixer en een zeef voor nodig.
Video3 minGroep 3 tot en met 5, met een doe-opdracht erna
Het eerste gedichtje in het Nederlands
Over hoe boeken met de hand werden overgeschreven voordat de boekdrukkunst bestond, met het oudste Nederlandse zinnetje erin. Tweeënhalve minuut, en het zet het maken van een boek in perspectief.
Video3 minGroep 6 tot en met 8
Werkvormen bij dit onderdeel
Zonder werkblad, zonder scherm. Handig bij de korte filmpjes en bij de onderbouw, waar geschreven vragen nog niet werken.
- Het Rembrandt-licht20 minuten · individueel · papier, potlood en kleurpotloden of waterverf
- Boekencarrousel15 minuten · groepjes van vier · per groepje vier verschillende boeken
- Mijn eigen boekidee10 minuten · individueel · papier en pen
Hoe je ze uitvoert staat erbij met een gratis account.
Zelf schrijven, zoals een echte schrijver
Zelf iets maken werkt vaak beter dan nog een boek uitlezen. Deze twee laten zien hoe echte makers te werk gaan: waar je ideeën vandaan haalt, en wanneer een tekst een gedicht wordt of een liedje.
Het Klokhuis
Schrijver Simon van der Geest en tekenaar Karst-Janneke Rogaar vertellen hoe ze samen een Kinderboekenweekgeschenk maakten. Simon heeft altijd een boekje bij zich om op te schrijven wat hem opvalt, en dat is een tip die een klas meteen kan overnemen.
Video15 minGroep 5 tot en met 8, vóór een schrijfopdracht
Gedichten en songteksten | Wanneer wordt een tekst een liedje, en wanneer een gedicht?
Songschrijver Lotte van Dijk legt uit wanneer een tekst een liedje wordt en wanneer een gedicht. Kort, en het verbindt poëzie met muziek die ze zelf luisteren. Past bij Spot aan, want een liedje is om op te treden.
Video3 minGroep 6 tot en met 8
Werkvormen bij dit onderdeel
Zonder werkblad, zonder scherm. Handig bij de korte filmpjes en bij de onderbouw, waar geschreven vragen nog niet werken.
- Het opvalboekje10 minuten per dag, een week lang · individueel · een klein schriftje
- Gedeelde startzinnen10 minuten · tweetallen · schriftjes en pennen
- Van gedicht naar liedje15 minuten · groepjes van drie · een kort gedicht per groepje
Hoe je ze uitvoert staat erbij met een gratis account.
Als lezen niet vanzelf gaat
Een leesweek is niet voor iedereen leuk. In vrijwel elke klas zit een kind voor wie lezen zwaar werk is, en dat gaat vaak samen met het idee dat je dan dom bent. Deze twee zetten dat recht, zonder het zwaarder te maken dan het is.
Het Klokhuis
Tygo heeft dyslexie en danst op hoog niveau. Dyslexiebehandelaar Iris legt uit dat lezen voelt als een bos zonder paden, wat een dyslexieverklaring is, en dat speciale brillen en lettertypes niet bewezen helpen. De sketch in het restaurant aan het eind kun je overslaan.
Video15 minGroep 5 tot en met 8, de eerste twaalf minutenKant-en-klare les6 vragen (3 open, 3 meerkeuze) · lesideeën vooraf en achteraf · ongeveer 30 min · Groep 5 tot en met 8Tygo en dyslexiebehandelaar Iris leggen uit wat dyslexie is en wat wel en niet helpt. Stop na ongeveer twaalf minuten, voor de sketch in het restaurant.
Hoe krijg je dyslectische kinderen aan het lezen?
Conciërge Tim heeft zelf dyslexie en las eerst nauwelijks. Hij begon met kinderboeken en zoekt nu elke week een boek uit voor een jongen uit groep 8. Vier minuten, en een mooi voorbeeld van iemand die lezen pas later leuk ging vinden.
Video4 minGroep 5 tot en met 8, klassikaal
Werkvormen bij dit onderdeel
Zonder werkblad, zonder scherm. Handig bij de korte filmpjes en bij de onderbouw, waar geschreven vragen nog niet werken.
- Boekentip van de conciërge15 minuten · klassikaal · boeken uit de klassenbibliotheek
- Het bos zonder paden10 minuten · klassikaal · digibord of bord
- Mijn leeswens5 minuten · individueel · briefjes
Hoe je ze uitvoert staat erbij met een gratis account.
Zelf verder zoeken
Klasflix doorzoekt niet alleen titels maar ook wat er in de video gezegd wordt, en springt naar dat moment. Gratis, zonder account.